نویسنده: فرهاد شیری

یکصد و پنج سال از ورود ورزش تنیس روی میز به ایران می گذرد. در سال ۱۳۱۷ که مستشاران انگلیسی در آبادان، مسجدسلیمان و شهرهای نفت خیز جنوب کار می کردند، یک میز پینگ‌پنگ همراه خودشان آورده و مشغول بازی با خودشان می شدند.

پینگ‌پنگ در یک چشم به هم زدن فراگیر شد و کلوپ های خصوصی ویژه بازی پینگ‌پنگ تشکیل شدند. شش سال پس از ورود اولین میز پینگ‌پنگ به ایران مسابقات کلوپ ها و دستجات آزاد در سال ۱۳۲۴ در مناطق نفت خیز کشور برگزار شد. یک سال بعد و با گسترش تب پینگ‌پنگ در کشور فدراسیون تنیس و تنیس روی میز با هم تشکیل گردید و در سال ۱۳۲۶ شمسی (۱۹۴۷ میلادی) فدراسیون تنیس روی میز ایران به عضویت فدراسیون بین‌المللی درآمد.

بیش از یک قرن سابقه برای رشته تنیس روی میز و عمر 76 ساله این ورزش در کشور ایران تنها با 2 مدال بُرنز در سطح آسیا آن هم با قدمت بیش از 50 و اندی سال همراه بوده است، تا اینکه دلاور مردی از سرزمین کردستان رکوردهای کهن 50 و 60 ساله را یکی پس از دیگری ارتقاء می بخشد و  ورزش تنیس روی میز ایران را به قطب نوظهور قاره آسیا تبدیل کرده است.
فدراسیون تنیس روی میز ایران تا سالیان سال با نام جمیل لطف الله نسبی از کردستان به عنوان سرمربی تیم ملی بزرگسالان مردان ایران افتخارات بی سابقه و کم نظیر تاریخ حیات خود را به یاد خواهد داشت.

جمیل؛ ژنرال سه ستاره پینگ‌پنگ ایران است که با هدایت مثالزدنی خود در کسوت سرمربی موفق به کسب یک نشان بُرنز بخش انفرادی آقایان در بازیهای آسیایی 2018 جاکارتا اندونزی و 2 نشان بُرنز بخش تیمی مردان و بخش دوبل مردان در بازی¬های آسیایی 2022 هانگ ژو چین شده است. بدست آوردن 3 مدال در سطح آسیا در این رشته ورزشی که سالیان سال است قدرت اول رقابتهای جهانی و المپیک و رنکینگ برترین ورزشکاران بخش آقایان و بانوان از شرق آسیا هستند، نشانه دانش فنی و علمی مربی توانمند کردستانی است.

جمیل لطف الله نسبی سرمربی تیم ملی تنیس روی میز بزرگسالان ایران در رقابت‌های قهرمانی آسیا، دو دوره بازی-های آسیایی 2018 و 2022، قهرمانی جهان و دو دوره المپیک تابستانی 2016 ریو برزیل و 2020 توکیو ژاپن بوده ‌است. در بازی‌های المپیک ۲۰۱۶ریو؛ نوشاد و نیما عالمیان نمایندگان کشورمان در المپیک بودند که این نخستین بار بوده ‌است که دو بازیکن مرد کشورمان در المپیک حضور داشتن. لطف الله نسبی سرمربی تیم ملی بزرگسالان ایران در المپیک ۲۰۲۰ ژاپن بوده و پس از کسب سهمیه المپیک در منطقه آسیای میانه هدایت نیما عالمیان را در این رقابتها بر عهده داشت.

سرمربیگری تیم ملی تنیس روی میز ایران در چندین دوره مسابقات جهانی بر عهده جمیل لطف الله نسبی بوده است و در پنجاه و چهارمین دوره رقابت‌های جام جهانی تنیس روی میز تیم ملی بزرگسالان ایران برای نخستین بار در تاریخ پینگ‌پنگ کشور در رقابت‌های تیمی قهرمانی جهان ۲۰۱۸ هالمستاد سوئد با کسب رتبه دوم تیمی دسته دو جهان موفق به صعود به رقابت‌های دسته یک جهان شد. این صعود تاریخی نخستین صعود ایران به دسته یک جهانی بوده‌ است که پس از پیروزی بر اوکراین و با هدایت ایشان به دست آمد. جمیل لطف الله نسبی نخستین و تنها مربی ایرانی است که موفق شده ‌است تیم ملی بزرگسالان ایران را به دسته یک جام جهانی ارتقاء داده و جزو ۲۴ تیم برتر دنیا قرار گیرد. این عملکرد بهترین نتیجه تاریخ تنیس روی میز ایران در رقابت‌های تنیس روی میز جام جهانی بزرگسالان ‌است.

جمیل لطف الله نسبی در بازی‌های آسیایی ۲۰۱۸ جاکارتا اندونزی سرمربی تیم ملی تنیس روی میز ایران بوده و تیم مردان کشورمان با هدایت او در بخش تیمی در مرحله یک چهارم نهایی مغلوب تیم چین تایپه شد اما در بخش انفرادی نوشاد عالمیان پس از پیروزی بر وونگ چون تینگ بازیکن هنگ کنگی با رنکینگ ۱۰ دنیا موفق به کسب مدال بُرنز بازیهای آسیایی شد. این مدال تاریخی تنیس روی میز ایران پس از گذشت ۵۲ سال انتظار در بازی‌ های آسیایی در بخش انفرادی و با سرمربیگری او به دست آمد. پیش از این هوشنگ بزرگ زاده در بازیهای آسیایی 1966 بانکوک تایلند موفق به کسب مدال بُرنز انفرادی شده بود.

بازیهای آسیایی 2022 هانگ ژو چین اوج افتخار جمیل لطف الله نسبی در کسوت مربیگری است. این مسابقات که با یک سال تأخیر از اول مهرماه سال جاری با میزبانی باشکوه چین آغاز شده است، به میدانی برای افتخار و بالندگی ورزش تنیس روی میز ایران تبدیل شد.
تیم تنیس روی میز ایران در این مسابقات در بخش تیمی آقایان با ترکیب نیما عالیمان، نوشاد عالمیان و امیرحسین هدایی با هدایت و سرمربیگری جمیل لطف الله نسبی در گام نخست در گروه A به مصاف تیم های هنگ‌کنگ، بحرین و مغولستان رفت و در نخستین گام برد قاطعی برابر بحرین داشت؛ اما با وجود شکست برابر هنگ‌کنگ تیم دوازدهم دنیا، توانستند مغولستان را شکست دهند و به مرحله بعد صعود کنند. با برتری قاطع تیم ملی تنیس روی میز در مرحله دوم برابر ویتنام، گام بلند ملی‌پوشان برابر ژاپن برداشته شد. دیدار برابر تیمی قدرتمند که عنوان دوم جهان را یدک می‌کشید و تصور نمی شد که پینگ‌پنگ بازان ایران با رده بیست و هفتم دنیا بتوانند سامورایی‌ها را که مدال بُرنز المپیک و رنکینگ سوم دنیا را پس از چین و آلمان در کارنامه خود داشتند، قاطعانه ۳ بر صفر شکست دهند. پسران ایران در بازی حساس و نفس‌گیر و امتیازاتی بسیار نزدیک با برد برابر تیم دوم دنیا صعود به مرحله نیمه‌نهایی و بُرنز تاریخی ایران را پس از ۶۵ سال قطعی کردند. هرچند ملی‌پوشان در نیمه‌نهایی بازی را به کره‌جنوبی واگذار کردند؛ اما این موضوع هرگز از ارزش کسب مدال تاریخی بُرنز تنیس روی میز ایران پس از این همه سال کم نکرد. تنها مدال کسب شده بخش تیمی مردان ایران در بازی‌های آسیایی 1958 توکیو ژاپن بدست آمده است و این رکورد تاریخی بعد از 65 سال با هدایت جمیل لطف الله نسبی شکسته شد.
کسب مدال بُرنز در بخش دوبل مردان نیز توسط تیم ایران در این مسابقات نیز با هدایت جمیل لطف الله نسبی رقم خورد؛ مدالی که تاکنون در تاریخ پینگ‌پنگ ایران بی‌سابقه بود.
در بخش دوبل مردان تیم برادران عالمیان در نخستین گام از این رقابت‌ها با برتری برابر تایلند به مرحله یک هشتم صعود کردند و در گام بعدی با کامبک رویایی چین تایپه را مغلوب کردند. دیداری که ملی‌پوشان در دو ست اول عقب بودند. برادران عالمیان از رقبای خود شناخت زیادی نداشتند اما توانستند با تغییر شیوه بازی توسط آنالیز دقیق لطف الله نسبی، در مسیر درست قرار بگیرند و به مرحله بعد صعود کنند. مرحله بعد تکرار کابوس برای نایب قهرمان جهان بود. ژاپنی ها که در بخش تیمی باخت را برابر ایران تجربه کرده بودند این بار هم در نیمه‌نهایی باید به مصاف ایران می‌رفتند. دیداری که باز هم با برد قاطع برادران عالمیان همراه شد تا موفقیت تاریخی کسب مدال بُرنز برای تیم دوبل تنیس روی میز ایران در بازی‌های آسیایی برای نخستین بار رقم بخورد و این درخشش در تاریخ تنیس روی میز ایران با سرمربیگری جمیل لطف الله نسبی ماندگار شود. تیم تنیس روی میز دوبل ایران در آخرین دیدار خود به مصاف برترین تیم دوبل پینگ‌پنگ جهان از چین که دو بازیکن آن رنکینگ اول و دوم جهان را در اختیار دارند، دیدار کرد و در مسابقه ای جذاب که شش هزار نفر تماشاگر کشور چین از تیم خود حمایت می کرد، مغلوب شدند و با افتخار و شایستگی برای نخستین بار در تاریخ ورزش تنیس روی میز ایران و این مسابقات در ادوار بازیهای آسیایی بر سکوی سوم قاره کهن ایستادند.
شاید خوشحال ترین فرد از میان رؤسای فدراسیون های ورزشی کشور در حال حاضر آقای مهرداد علی قارداشی رئیس فدراسیون تنیس روی میز است که نتیجه و مزد انتصاب جمیل لطف الله نسبی در اواخر دی ماه سال 1394 را بعد از 8 سال صبر، تلاش و حمایتهای خود با این نتیجه شیرین و بی سابقه جشن خواهد گرفت.

هیرش اسماعیل زاده